Si Aleksandri i Madh shkatërroi Perandorinë Perse duke goditur ekonominë e saj

Si Alek­san­dri i Madh shkatër­roi Peran­dor­inë Perse duke godi­tur ekonom­inë e saj

Kur flitet për fitoret e Alek­san­dri i Madh, shu­mi­ca men­do­jnë për bete­ja epike dhe trimëri në fushë­bete­jë. Por në realitet, një nga arsyet krye­sore të suk­sesit të tij ishte një strategji shumë më e thel­lë: ai godi­ti direkt themelet ekonomike të Peran­dorisë Perse.

Në vitin 334 p.e.s., Alek­san­dri nisi fushatën e tij kundër një prej peran­dorive më të mëd­ha të kohës. Fitor­ja e tij e parë në Bete­ja e Granikut i hapi rrugën drejt Azisë së Vogël, një zonë e pasur me qytete tregtare dhe burime finan­cia­re të rëndë­sishme për Persinë.

Një nga lëviz­jet më strategjike ishte mar­r­ja nën kon­troll e porteve krye­sore në Mes­d­he. Qytete si Tiro, Sidoni dhe Gaza nuk ishin thjesht pika ushtarake, por qen­dra të fuqishme ekonomike dhe tregtare. Duke i push­tu­ar këto qytete, Alek­san­dri ndër­preu rrugët krye­sore të tregtisë detare të Per­sisë, duke dobë­suar ndjeshëm flotën dhe furnizimet e saj.

Por ai nuk u ndal me kaq. Alek­san­dri syn­oi edhe zem­rën finan­cia­re të Peran­dorisë. Ai push­toi qytete të mëd­ha si Babilo­nia, Susa dhe Perse­po­lis. Këto qytete mban­in the­sare të jashtëza­kon­shme ari, argjend dhe pasuri që kishin finan­cuar peran­dor­inë për deka­da. Me mar­rjen e tyre, Alek­san­dri jo vetëm që pasuroi ushtrinë e tij, por edhe shkatër­roi bazën ekonomike të kundër­shtar­it.

Në të njëjtën kohë, ai për­ballej drejt­për­drejt me mbretin pers Dario III. Fitoret në Bete­ja e Isos dhe Bete­ja e Gaugamelës shënu­an fundin e rezis­tencës së orga­nizuar perse. Pas këtyre hum­b­jeve, Peran­do­ria Perse u shemb si një struk­turë pa mbështet­je.

Ajo që e bën Alek­san­drin të veçan­të nuk është vetëm aftësia e tij ushtarake, por mënyra se si ai kup­toi se lufta fito­het edhe jashtë fushë­bete­jës. Ai godi­ti ekonom­inë, furnizimet dhe rrjetet tregtare të armikut duke e lënë atë pa fuqi për të vazh­d­uar luftën.

Në fund, push­ti­mi i Per­sisë nuk ishte thjesht një seri bete­jash të fitu­ara. Ishte një opera­cion i men­d­uar mirë, ku strategjia ekonomike lua­jti një rol vendim­tar në rrëz­imin e një peran­dorie gji­gante.

REVOLUCIONI SHQIPTAR NUK DUHET TË TREMBET NGA FARA E KOMUNISTAVE

Leave a Reply

Discover more from orbis

Subscribe now to keep reading and get access to the full archive.

Continue reading