Trump vendos kusht për marrëveshjen bërthamore me Arabinë Saudite: Njihni Izraelin ose marrëveshja bie

Pres­i­den­ti i SHBA-së, Don­ald Trump, ka deklaru­ar se mar­rëvesh­ja për bashkëpunim bërthamor civ­il me Ara­binë Sau­dite do të hyjë në fuqi vetëm nëse Ria­di njeh zyr­tar­isht shtetin e Izraelit dhe i bashko­het Mar­rëvesh­jeve të Abra­hamit.

Përmes një pos­ti­mi në rrjetin social Truth Social, Trump thek­soi se pro­gra­mi bërthamor do të jetë ekskluzivisht për për­dorim civ­il dhe nuk do të lejo­jë pasurim­in e ura­ni­u­mit.

“Mar­rëvesh­ja për energjinë bërthamore civile do të mira­to­het, por është plotë­sisht e kushtëzuar me bashkimin e Ara­bisë Sau­dite në Mar­rëvesh­jet e Abra­hamit,” shkroi Trump.

Shtëpia e Bard­hë kon­fir­moi se ky kusht i është bërë i qartë udhëhe­q­jes sau­dite edhe më herët. Zëd­hënës­ja Karo­line Leav­itt deklaroi se pres­i­den­ti amerikan ka qenë i pre­rë në qën­drim­in e tij.

“Ai ka thënë se nëse Ara­bia Sau­dite nuk i bashko­het Mar­rëvesh­jeve të Abra­hamit, mar­rëvesh­ja nuk do të real­i­zo­het.”

Deri tani, Ara­bia Sau­dite nuk ka reaguar ndaj deklaratave të Trump. Ria­di ka mba­j­tur prej kohësh qën­drim­in se nuk do ta njo­hë Izraelin pa kri­jimin e një shteti palestinez.

Nga ana tjetër, Izraeli e mirëpri­ti deklaratën e pres­i­den­tit amerikan. Zyra e kryem­i­nistrit Ben­jamin Netanyahu e cilë­soi anë­tarësimin e Ara­bisë Sau­dite në Mar­rëvesh­jet e Abra­hamit si “një hap his­torik për paqen në Lind­jen e Mesme”.

Mar­rëvesh­jet e Abra­hamit, të ndër­m­jetë­suara nga admin­is­tra­ta Trump gjatë man­datit të tij të parë, çuan në nor­mal­iz­imin e mar­rëd­hënieve mes Izraelit dhe disa vendeve arabe, përf­shirë Emi­ratet e Bashkuara Arabe, Bahreinin, Sudanin, Marokun dhe Kaza­k­istanin.

Mar­rëvesh­ja e re SHBA-Ara­bi Sau­dite parashikon bashkëpunim në zhvil­lim­in e energjisë bërthamore për qël­lime paqë­sore dhe hap mundësi të mëd­ha për kom­pan­itë amerikane në pro­gramin bërthamor sau­dit.

Megjithatë, ajo ka ngjal­lur debat mes ekspertëve dhe ligjvënësve amerikanë për shkak të shqetësimeve mbi rrezikun e përhap­jes së teknologjisë bërthamore në një rajon tash­më të paqën­drueshëm.

Pro­jek­t­mar­rëvesh­ja pritet të shqyr­to­het nga Kon­gre­si amerikan, ku, pavarë­sisht kundër­sh­timeve të prit­shme nga disa ligjvënës, repub­likanët gëzo­jnë shu­micën e nevo­jshme për ta mirat­u­ar atë.