Dokumenti francez vë në pikëpyetje rolin e Kaja Kallas në krye të diplomacisë së BE-së!

Kri­tikat ndaj she­fes së poli­tikës së jashtme të Bashkim­it Evropi­an, Kaja Kallas, po inten­si­fiko­hen, ndër­sa bren­da bllokut evropi­an po zhvil­lo­het një debat i gjerë mbi të ardhmen e rolit të saj dhe funk­sion­imin e diplo­macisë së BE-së.

Disku­timet janë nxi­tur nga pub­liki­mi i një doku­men­ti jozyr­tar të lid­hur me qev­er­inë franceze, i cili paraqet disa opsione për reformimin e pos­tit të Për­faqë­sue­sit të Lartë për Poli­tikën e Jashtme.

Sipas propoz­imeve, kom­pe­ten­cat e Kallas mund të zgjero­hen për të përf­shirë fusha si treg­tia dhe zhvil­li­mi ekonomik, por gjithash­tu ekzis­to­jnë ske­narë që parashiko­jnë trans­fer­im­in e një pjese të kom­pe­ten­cave të saj te Ursu­la von der Leyen dhe Komi­sioni Evropi­an, ose drejt­për­drejt te shtetet anëtare.

Vetë Kallas ka reaguar ndaj debatit, duke thek­suar se çdo ndryshim insti­tu­cional duhet të respek­to­jë trak­tatet themeluese të Bashkim­it Evropi­an.

Në një komu­nikim të brend­shëm me stafin e saj, ajo ka nën­vizuar se rolet dhe përgjegjësitë e insti­tu­cion­eve evropi­ane janë të për­cak­tu­ara qartë dhe nuk mund të ndryshohen pa një pro­ces for­mal.

Pakë­naqësitë ndaj saj janë shtu­ar mua­jt e fun­dit për shkak të qën­drimeve të for­ta ndaj Kinës, mbështet­jes për për­dorim­in e aseteve të ngri­ra ruse në favor të Ukrainës dhe disa nis­mave që, sipas kri­tikëve, janë paraqi­tur pa koor­dinim të mjaftueshëm me vendet anëtare të BE-së.

Disa diplo­matë evropi­anë argu­men­to­jnë se prob­le­mi nuk lid­het vetëm me fig­urën e Kallas, por edhe me vetë struk­turën e poli­tikës së jashtme evropi­ane.

Sipas tyre, sis­te­mi aktu­al e ven­dos Për­faqë­suesin e Lartë mes intere­save të shteteve anëtare dhe insti­tu­cion­eve qen­drore të BE-së, ndër­sa kërke­sa për una­nimitet në vendim­mar­rje e bën shpesh të vështirë arrit­jen e rezul­tat­eve konkrete.

Rapor­timet flasin gjithash­tu për ten­sione insti­tu­cionale mes Kallas dhe Komi­sion­it Evropi­an, i cili vitet e fun­dit ka mar­rë një rol gjith­n­jë e më aktiv në çësht­jet ndërkom­bëtare.

Për disa vëzhgues, këto për­plas­je mund të jenë një nga arsyet krye­sore që debati për kom­pe­ten­cat e saj është rik­thy­er me for­cë në agjendën poli­tike të Bruk­selit.

Pavarë­sisht kri­tikave, zyr­tarët evropi­anë kanë thek­suar se Shër­bi­mi Evropi­an i Veprim­it të Jashtëm mbetet një kom­po­nent kyç i arkitek­turës insti­tu­cionale të BE-së dhe vazh­don të gëzo­jë mbështet­jen e insti­tu­cion­eve krye­sore të union­it.