news

Dosje për SPAK, Allajbeu përlan koncensionin e ri 50 milionë euro të dializës, tenderin korruptiv e firmosën punonjësit e tij të infiltruar në OSHIS dhe Evis Sala, si fshihet pas kompanisë fituese dhe si do vidhen paratë, ja faktet

Një ten­der me fond lim­it 4.591 mil­iardë lekë (rreth 50 mil­ionë euro), vetëm 15 ditë afat dhe vetëm një ofer­të ia dha sër­ish shër­bimin e hemodi­al­izës grupit që kishte blerë kom­pan­inë e PPP-së së vjetër. Sias inves­tigim­it të por­tal­it “Pra­paske­na” të gaze­tar­it Adri­atik Doçi, pas kom­panisë fituese, Diaverum AB, qën­dron oli­garku Klo­di­an Alla­jbeu, ndër­sa ten­deri është fir­mo­sur nga kupo­la e Oper­a­torit të Shër­bimeve të Inte­gru­ara të Ster­il­izim­it pranë Min­istrisë së Shën­de­të­sisë, që për­bëhet nga punon­jës dhe ish-punon­jës të Klod Alla­jbeut, të infil­tru­ar në OSHIS.

– Evis Sala ka qenë rek­tore themeluese e West­ern Balka­ns Uni­ver­si­ty para se të drej­tonte Min­istrinë e Shën­de­të­sisë. Mate­ri­alet e WBU e paraqesin Klo­di­an Alla­jbe­un si themelues të uni­ver­sitetit dhe të grupit Amer­i­can Hos­pi­tal. Një rapor­tim medi­atik e iden­ti­fikon Salën edhe si ish-pjesë të stafit të Spi­tal­it Amerikan.Erisa Cane u emërua admin­is­tra­tore e OSHIS në fil­lim të vitit 2026. Ajo ka qenë embri­ologe në lab­o­ra­torin IVF të Spi­tal­it Amerikan të Alla­jbeut. Sipas mate­ri­alit, emëri­mi i saj lid­het me ndërhyr­jen e Alla­jbeut për t’i dhënë kon­cen­sion­in kom­panisë së tij.

– Vjo­la Ali­aj punon në burimet njerë­zore të OSHIS dhe ka punuar më parë në lab­o­ra­torët e Spi­tal­it Amerikan. Gjur­ma pro­fe­sion­ale pub­like e lidh me Amer­i­can Hospital.Klodian She­hi është drej­tor ekzeku­tiv i kom­panisë fituese Diaverum AB dhe kunati i Klod Alla­jbeut. Lid­hjet e drejtuesve të OSHIS me grupin e Alla­jbeut kërko­jnë ver­i­fikim për kon­flik­tin e intere­sit dhe mënyrën e vendim­mar­rjes.

Fak­te penale, kos­to­ja rritet me 40.8 %

Ofer­ta e rapor­tu­ar prej 4.441 mil­iardë lekësh për katër vjet jep një kos­to mesa­tare vje­tore 40.8 për qind më të lartë se mesa­tar­ja nom­i­nale e kon­tratës dhjetëv­jeçare. Kjo nuk provon vetvetiu kor­rup­sion, por kërkon llog­a­ri për çmimin, volu­min, konkur­rencën dhe kon­flik­tin e intere­sit. Në doku­mentet e bux­hetit 2025, vlera zyrtare e kon­tratës së hemodi­al­izës është 7,883,660,478.42 lekë për dhjetë vjet. Me kursin 100 lekë për euro, kjo është rreth 78.84 mil­ionë euro.Shifrat që qyte­tari paguan

Sipas eksportit zyr­tar të Agjen­cisë së Prokurim­it Pub­lik, OSHIS shpal­li më 17 gusht 2026 pro­ce­durën REF 96313 08 14 2026 për pesë qen­drat e hemodi­al­izës në Shkodër, Lezhë, Korçë, Vlorë dhe Elbasan. Mar­rëvesh­ja kuadër është 48 muaj dhe fon­di lim­it 4,591,430,480 lekë. Pro­ce­du­ra u mbyll më 1 shta­tor dhe u kual­i­fikua vetëm një ofer­të. Fitue­si është DIAVERUM AB.

Në vitin 2019, Diaverum Inter­na­tion­al AB bleu 100% të kap­i­tal­it të DiaVita‑s, duke mar­rë 85% të aksion­eve nga Evi­ta dhe 15% nga Amer­i­can Hos­pi­tal. Ten­deri i vitit 2026 mbu­lon po ato pesë qen­dra. Skedari i APP më 11 shta­tor nuk kishte plotë­suar vlerën fituese. Revista Mon­i­tor rapor­toi ofer­tën 4,440,664,800 lekë pa TVSH dhe shpall­jen e fitue­sit më 10 shta­tor. OSHIS dhe APP duhet të pub­liko­jnë kon­tratën me vlerën për­fundimtare.

Kra­hasi­mi është nom­i­nal dhe nuk përf­shin infla­cionin, TVSH-në, num­rin e sean­cave, pacien­tët, stan­dard­et klinike, inves­timet, mirëm­ba­jt­jen dhe pronës­inë mbi pajis­jet. Pa këto të dhë­na, difer­en­ca 40.8 për qind është sin­jal për auditim, jo verdikt për mbifaturim.Katër kon­tra­ta me vlerë afro 42 mil­iardë lekëLista e pro­jek­teve kon­ce­sion­are dhe PPP në bux­hetin 2025 regjistron katër kon­tra­ta shën­de­të­sore me vlerë 41,950,526,478.42 lekë. Vetëm 1 për qind e kësaj shume është rreth 419.5 mil­ionë lekë. Kon­trol­li i çmim­it dhe konkur­rencës është i domos­doshëm për tak­sapaguesin.

Gara me një ofertues

Pro­ce­du­ra u shpall si e hapur ndërkom­bëtare, por konkur­ren­ca reale u reduk­tua në një oper­a­tor, kom­pa­nia e Klod Alla­jbeut, njeriu që kishte kon­cen­sion­in e parë të dial­izës 85 mil­ionë euro. Afati nga pub­liki­mi deri në mbyll­je ishte 15 ditë. Ai u lidh me nevo­jën për vazhdimës­inë e shër­bim­it pas mbarim­it të kon­tratës së vjetër.

Por mbari­mi i një kon­trate dhjetëv­jeçare ishte i parashikueshëm. OSHIS dhe Min­is­tria duhet të shp­je­go­jnë pse plan­i­fiki­mi nuk nisi më herët. Ofer­ta e rapor­tu­ar është 3.28 për qind nën fondin lim­it. Kjo nuk provon se fon­di është fryrë, por me një ofertues mungon pro­va e drejt­për­drejtë se tregu e ka ulur çmimin. Duhet të bëhen pub­like llog­a­r­it­ja e fon­dit lim­it, kon­sul­ti­mi me tre­gun dhe oper­a­torët që morën dijeni ose kërkuan sqarime.

Vazhdimësia e oper­a­torit pas PPP

Ten­deri i ri nuk është zgjat­je juridike e PPP-së së vjetër, por prokurim pub­lik shër­bi­mi me mar­rëvesh­je kuadër katërv­jeçare. Ekonomik­isht ka vazhdimësi: Diaverum bleu në vitin 2019 DiaVita‑n, shoqërinë që oper­onte pesë klinikat e dial­izës në Shqipëri, ndër­sa ten­deri i vitit 2026 mbu­lon po këto qen­dra. Vazhdimësia e një oper­a­tori me për­vo­jë nuk është shkel­je. Por avan­tazhi i oper­a­torit ekzistues mund të pen­go­jë konkur­ren­tët. Rezul­tati me një ofertues kërkon ver­i­fikim të kushteve të garës dhe dokumenteve.Roli i OSHIS dhe i min­istrisë

OSHIS u kri­jua me VKM nr. 845 të datës 30 dhje­tor 2025 si shoqëri aksion­are 100 për qind shtetërore. Faq­ja e vet e paraqet si oper­a­torin pub­lik të ster­il­izim­it, ndër­sa pronësia është te Min­is­tria e Shën­de­të­sisë dhe Mirëqe­nies Sociale. Në gusht 2026, kjo shoqëri u shfaq si autoritet kon­trak­tues edhe për dial­izën. Min­is­tria duhet të shp­je­go­jë pse OSHIS po grum­bul­lon admin­istrim­in ose prokurim­in e shër­bimeve të tjera shën­de­të­sore. Përgjegjësia për speci­fikimet, fondin lim­it, komi­sionet dhe aktet e ten­der­it mbetet te OSHIS.

Ster­il­iz­i­mi, check-up dhe dial­iza

Në mars 2026, min­istr­ja e atëher­shme Evis Sala deklaroi se kon­tra­ta e ster­il­izim­it ishte mbyl­lur dhe shër­bi­mi kishte kalu­ar në shoqërinë shtetërore. Për check-up dhe dial­izën, ajo tha se po ndiqeshin pro­ce­du­rat ligjore. Më 30 kor­rik, Sala njoftoi se me mbarim­in e kon­ce­sion­eve, check-up‑i dhe dial­iza do të mer­reshin në dorëz­im e do të ofro­heshin nga shteti, nëpër­m­jet OSHIS, nga shta­tori. Vetëm 18 ditë më vonë, më 17 gusht, OSHIS pub­likoi ten­derin për t’ia besuar një oper­a­tori pri­vat të gjithë shër­bimin e dial­izës në pesë qen­dra për 48 muaj. Pyet­ja është çfarë nënkup­tonte prem­ti­mi se dial­iza do të ofro­hej nga shteti: ofrim klinik me per­son­el e mjete pub­like, admin­istrim for­mal nga OSHIS apo financim shtetëror i një shër­bi­mi të blerë nga pri­vati?

Grupi që fir­mosi ten­derin lid­hje e Alla­jbeut

Një kar­ri­erë në sek­torin pri­vat, mar­rëd­hënie akademike ose lid­hje famil­jare nuk provo­jnë kor­rup­sion. Por këto lid­hje duhet të deklaro­hen dhe, kur prekin vendim­mar­rjen, të sjellin për­jash­tim nga pro­ce­du­ra. – Klo­di­an She­hi është drej­tor ekzeku­tiv i kom­panisë fituese Diaverum AB dhe kunati i Klod Alla­jbeut. – Erisa Cane u emërua admin­is­tra­tore e OSHIS në fil­lim të vitit 2026.

Ajo ka qenë embri­ologe në lab­o­ra­torin IVF të Spi­tal­it Amerikan të Alla­jbeut. Sipas mate­ri­alit, emëri­mi i saj lid­het me ndërhyr­jen e Alla­jbeut për t’i dhënë kon­cen­sion­in kom­panisë së tij. – Vjo­la Ali­aj punon në burimet njerë­zore të OSHIS dhe ka punuar më parë në lab­o­ra­torët e Spi­tal­it Amerikan. Pyet­ja është nëse OSHIS dhe Min­is­tria kanë mekaniz­ma të doku­men­tu­ar për kon­flik­tin e intere­sit dhe nëse vendim­mar­rësit kanë pasur lid­hje që kërkonin deklarim ose përjashtim.Çfarë tre­go­jnë bilancet?

Pre­tendi­mi se çmi­mi i ten­der­it është dyfishi i kos­tos nuk provo­het vetëm nga bilancet. Ato tre­go­jnë xhi­ron dhe rezul­tatin e shoqërisë, jo kos­ton për një seancë dial­ize. Të dhë­nat e bazuara në doku­mentet e QKB tre­go­jnë për DiaVi­ta xhi­ro rreth 853.3 mil­ionë lekë në 2023, 907.6 mil­ionë në 2024 dhe 944.0 mil­ionë në 2025. Fiti­mi para tatim­it paraqitet rreth 6.7 mil­ionë lekë në 2024 dhe hum­b­ja rreth 11.9 mil­ionë në 2025. Mesa­tar­ja vje­tore e ofer­tës së re, 1.110 mil­iardë lekë, është rreth 17.6 për qind mbi xhi­ron e vitit 2025, jo dyfish. Ky nuk është mat­je kos­to­je, sepse xhi­ro­ja nuk është kos­to. Duhet të hapen pasqyrat finan­cia­re, bler­jet nga palët e lid­hu­ra, tar­i­fat e menax­him­it, kon­tratat e furnizim­it, amor­tiz­i­mi, inves­timet dhe kos­to­ja e audi­tu­ar për seancë.

Studi­mi i fiz­ibilitetit dhe llog­a­r­it­ja e kos­tos

Ligji nr. 88 i vitit 2025 për kon­ce­sionet dhe part­ner­itetin pub­lik pri­vat kërkon studim fiz­ibiliteti për një PPP. Neni 23 kërkon anal­izë teknike, finan­cia­re, ekonomike dhe ligjore, vlerësim të inves­tim­it, mirëm­ba­jt­jes, infla­cionit, rrez­iqeve fiskale, intere­sit të tregut dhe vlerës për para. Pro­ce­du­ra e re e dial­izës nuk është PPP, por prokurim pub­lik shër­bi­mi. Pran­daj ten­deri nuk është domos­dosh­mër­isht i paligjshëm vetëm pse nuk është pub­likuar studim fiz­ibiliteti i for­matit PPP. Pyet­ja është ku ndod­het anal­iza që kra­ha­soi ofrim­in nga shteti me kon­trak­timin pri­vat, parashikoi num­rin e sean­cave dhe ndër­toi fondin lim­it deri te çmi­mi për njësi. Min­is­tria duhet të tre­go­jë pse dial­iza që do të ofro­hej nga shteti për­fun­doi në bler­jen e shër­bim­it nga një pri­vat, pse pro­ce­du­ra nuk u nda në lote dhe pse u zgjodh një oper­a­tor për pesë qen­drat. Nëse ka arbi­trazh, Min­is­tria duhet të pub­liko­jë ekspoz­imin finan­ciar të mund­shëm dhe mënyrën si është pasqyru­ar si detyrim i kushtëzuar. Pub­liku duhet të shohë anal­izën juridike dhe finan­cia­re që i para­priu vendimeve.Dokumentet që duhet të kërko­jë SPAK‑u

• Dos­ja e llog­a­r­it­jes së fon­dit lim­it dhe çdo pre­ven­tiv me kos­to për seancë, qendër dhe pacient.
• Parashiki­mi i num­rit të pacien­tëve dhe sean­cave për 48 muaj.
• Pro­cesver­balet e kon­sul­tim­it të tregut dhe lista e oper­a­torëve të kon­tak­tu­ar ose që kërkuan sqarime.
• Arsyeti­mi i afatit 15 ditor dhe doku­mentet që tre­go­jnë kur nisi plan­i­fiki­mi për mbarim­in e PPP-së së vjetër.
• Speci­fikimet teknike dhe anal­iza nëse favorizonin pajis­je, pro­tokolle ose për­vo­jë të oper­a­torit ekzistues.
• Anal­iza për ndar­jen në lote dhe arsyet pse pesë qen­drat u bashkuan në një mar­rëvesh­je me një oper­a­tor.
• Inven­tari i pajis­jeve dhe aseteve të pesë qen­drave, pronësia dhe mënyra e trans­ferim­it pas PPP-së.
• Emrat e hartuesve të speci­fikimeve, një­sisë së prokurim­it, komi­sion­it të vlerësim­it, admin­is­tra­torit dhe bor­dit.
• Deklaratat e kon­flik­tit të intere­sit dhe çdo vendim për për­jash­tim nga pro­ce­du­ra.
• Organ­i­gra­ma, aktet e emërim­it dhe CV-të e drejtuesve të OSHIS.
• Pasqyrat finan­cia­re të audi­tu­ara të DiaVi­ta dhe doku­mentet për transak­sionet me palët e lid­hu­ra.
• Çdo komu­nikim zyr­tar mes Min­istrisë, OSHIS, DiaVi­ta dhe Diaverum për vazhdimës­inë e shër­bim­it.
• Doku­mentet që vërte­to­jnë ose rrë­zo­jnë ekzis­tencën, objek­tin dhe vlerën e një arbi­trazhi për sterilizimin.Pyetjet që presin përgjig­je

Sa është çmi­mi i kon­trak­tu­ar për një seancë dial­ize dhe si kra­ha­so­het me çmimin e PPP-së së vjetër në të njëjtën bazë TVSH dhe me të njëjtin volum? Sa pacien­të dhe sa sean­ca janë parashikuar për secilën nga pesë qen­drat gjatë 48 mua­jve? Pse ten­deri u pub­likua vetëm 15 ditë para mbyll­jes kur data e për­fundim­it të kon­tratës dhjetëv­jeçare ishte e njo­hur? Sa oper­a­torë ndërkom­bë­tarë u kon­sul­tuan dhe pse asnjë tjetër nuk dorë­zoi ofer­të?

Pse pro­ce­du­ra nuk u nda në lote sipas qen­drave dhe çfarë anal­ize tre­goi se një oper­a­tor i vetëm ishte zgjid­h­ja më e mirë? Kush e llog­a­r­i­ti fondin lim­it prej 4,591,430,480 lekësh dhe cilat ofer­ta tregu ose të dhë­na his­torike u për­dorën? A përf­shin çmi­mi inves­time të reja dhe kujt do t’i mbeten pajis­jet në fund të katër viteve? Cili është roli i Min­istrisë si pronare e OSHIS në mira­timin, mbikëqyr­jen dhe kon­trol­lin e kësaj kon­trate? Cilat deklara­ta intere­si dorëzuan admin­is­tra­tor­ja, bor­di, hartue­sit e speci­fikimeve dhe komi­sioni i vlerësim­it?

A kon­fir­mon OSHIS se Vjo­la Ali­aj punon në burimet njerë­zore dhe cili është akti, kri­teri dhe për­shkri­mi i detyrës së saj? A kon­fir­mon Diaverum pozi­cionin e Klo­di­an She­hit dhe rapor­timin medi­atik për lid­hjen e tij famil­jare me Klo­di­an Alla­jbe­un? A ekzis­ton një pro­ces arbi­trazhi për ster­il­iz­imin dhe, nëse po, cilat janë palët, shu­ma dhe ekspoz­i­mi i mund­shëm për buxhetin?Cili doku­ment kra­ha­son kos­ton dhe cilës­inë e admin­istrim­it pub­lik të ster­il­izim­it dhe check-up-it me kon­trak­timin pri­vat 48-mujor të dial­izës? Doku­mentet e pub­likuara flasin për një skemë kor­rup­sioni. Një ofertues, një ofer­të sa 96.72 për qind e fon­dit lim­it, një afat 15 ditor, i njëjti grup që mori kon­trol­lin e oper­a­torit të PPP-së së vjetër dhe një ritëm nom­i­nal vje­tor 40.8 për qind më i lartë janë fak­te që kërko­jnë përgjig­je.

Përqen­dri­mi nuk matet vetëm me pronës­inë e kom­panive, por edhe me vendin ku mblid­hen kom­pe­ten­cat, kush har­ton kushtet, kush emëron drejtue­sit dhe sa alter­na­ti­va reale i lihen tregut. OSHIS u kri­jua për ster­il­iz­imin dhe bren­da mua­jve prokuroi dial­izën kom­bëtare në pesë qen­dra. KAYO mund të mbushë ekranet me zhur­më.

Këtu provat krye­sore janë rresh­ta bux­heti dhe një skedar ten­deri: 7,883,660,478 lekë, 4,591,430,480 lekë, 4,440,664,800 lekë, një ofer­të dhe 15 ditë. Nëse insti­tu­cionet i shp­je­go­jnë këto shifra me doku­mente, pub­liku do të gjyko­jë. Nëse nuk i shp­je­go­jnë, hes­ht­ja do të jetë dësh­tim qev­eris­je­je që paguhet nga xhepi i qyte­tar­it.

Leave a Reply

Discover more from orbis

Subscribe now to keep reading and get access to the full archive.

Continue reading